Kısa cevap: Yanıt vermeyen bir programı kapatmanın en hızlı yolu Windows'ta Ctrl + Shift + Esc ile Görev Yöneticisi'ni açıp programı seçmek ve "Görevi sonlandır" demektir. Mac kullanıyorsanız Cmd + Option + Esc ile Zorla Çık penceresi açılır. Bunlar işe yaramazsa komut satırından taskkill (Windows) ya da kill / killall (Mac, Linux) komutlarıyla programı zorla kapat diyebilirsiniz. Kaydedilmemiş verilerinizin kaybolacağını unutmayın.
Bir program "yanıt vermiyor" durumuna girdiğinde çoğu zaman bozulmuş değildir; sadece bitiremediği bir iş vardır. Büyük bir dosyayı açmaya çalışıyor, yavaş bir diski bekliyor ya da internet bağlantısından cevap almayı umuyor olabilir. Bu yüzden ilk tavsiye şaşırtıcı olabilir: 10-20 saniye bekleyin. Pek çok donma kendiliğinden çözülür ve o zaman verinizi de kaybetmezsiniz.
Beklemek işe yaramıyorsa, pencere hâlâ tıklamalara tepki vermiyorsa ve fare imleci sürekli dönüyorsa artık müdahale zamanı. Özellikle programın başlığında parantez içinde "Yanıt Vermiyor" yazısı görünüyorsa, sistem o programın kilitlendiğini kendisi de tespit etmiş demektir.
Ctrl + Shift + Esc tuşlarına birlikte basın. Görev Yöneticisi doğrudan açılır. (Ctrl + Alt + Delete de çalışır ama araya bir menü ekranı girer.) Açılan listede "İşlemler" ya da "Uygulamalar" sekmesinde donan programın adını bulun, üzerine tıklayın, sağ alttaki Görevi sonlandır düğmesine basın.
Bazen program birkaç saniye içinde kapanmaz. Bu normaldir; sistem programa "kendini toparla ve kapan" mesajı gönderir, cevap gelmezse zorla kapatır. 5-10 saniye bekleyin, hâlâ duruyorsa aynı işlemi tekrar deneyin.
Tarayıcılar her sekme için ayrı bir işlem açar, bu yüzden onlarca satır görebilirsiniz. Ana satırın solundaki oku tıklayıp alt işlemleri görün; tek bir sekme takıldıysa sadece onu sonlandırmanız yeterli olur. Ana satırı kapatırsanız bütün tarayıcı gider.
Programın penceresi hâlâ tepki veriyorsa Alt + F4 en hızlı çözümdür; aktif pencereye kapatma emri gönderir. Ama program tamamen kilitlenmişse bu emri de duymaz. Bu ve benzeri kısayolları öğrenmek genel olarak iş hızınızı artırır; sitede klavye kısayollarına ayrılmış bir rehber de var.
Görev Yöneticisi bile açılmıyorsa ya da işi tek komutla bitirmek istiyorsanız komut satırı devreye girer.
Başlat menüsüne cmd yazıp Komut İstemi'ni açın. Önce çalışan programları görmek için:
Program adını doğru yazmanız önemli. Görev Yöneticisi'nde işleme sağ tıklayıp "Özellikler" derseniz gerçek dosya adını görebilirsiniz.
Cmd + Option + Esc ile açılan pencereden programı seçip "Zorla Çık" demek çoğu durumu çözer. Terminal'i tercih ederseniz killall Safari gibi bir komut da aynı işi yapar. Dock'taki simgeye Option tuşu basılı tutarak sağ tıklamak da "Zorla Çık" seçeneğini gösterir.
| Durum | Ne yapmalı |
|---|---|
| Kaydedilmemiş belge var | Önce beklemeyi dene; Office ve benzeri programlar otomatik kurtarma dosyası tutar |
| Adını tanımadığın bir işlem | Kapatma; internette arayıp ne olduğunu öğren |
| Aynı program sürekli donuyor | Güncelle, eklentilerini kapat, gerekirse tamamen kaldırıp yeniden kur |
| Tüm sistem donmuş, klavye çalışmıyor | Güç düğmesine 5 saniye basmak son çözümdür |
Sistem işlemlerini (Windows'ta csrss.exe, winlogon.exe gibi) sonlandırmaya kalkışmayın; bilgisayar anında mavi ekrana düşebilir. Adını bilmediğiniz hiçbir işlemi kapatmayın kuralı burada gerçekten önemli.
Sürekli program zorla kapat işlemi yapıyorsanız problem programda değil, sistemde olabilir. Görev Yöneticisi'nin "Performans" sekmesinden bellek ve disk kullanımını izleyin. Bellek sürekli %90 üzerindeyse aynı anda çok fazla program açıyorsunuz demektir. Disk kullanımı boşta bile %100'e yakınsa arka planda bir tarama veya güncelleme çalışıy